Signaleer een delier op tijd

Signaleer een delier op tijd

Meer dan driekwart van de mensen op de intensive care krijgt te maken met een delier. Het verschijnsel treedt op bij tot 60 procent van de mensen in verzorgingshuizen. Veel mensen weten echter niet wat een delier is. Fonds Psychische Gezondheid vindt het belangrijk dat zowel het Nederlands publiek als hulpverleners weten wat de symptomen van delier zijn. Hierdoor wordt veel leed en angst voorkomen en krijgen mensen met een delier betere hulp.

Acute verwardheid

Een delier (delirium) is te omschrijven als acute verwardheid, een soort ‘kortsluiting’ in iemands hersenen. Het ontstaat binnen korte tijd (meestal binnen een aantal uren of dagen) en duurt een paar dagen tot weken. Bij oudere mensen duurt het soms langer.
Een delier kan wijzen op een ernstige acute lichamelijke ziekte en heeft altijd een lichamelijke oorzaak. Er moet in dat geval snel medisch ingegrepen worden. Als de uitlokkende factor (een lichamelijke aandoening of onttrekking aan of vergiftiging door drugs of medicatie) behandeld wordt en de lichamelijke toestand verbetert, neemt de verwardheid meestal weer af.

Signaleer-een-delier-op-tijdSymptomen

Alleen een deskundige, zoals een psychiater of psycholoog, kan een officiële diagnose stellen, maar er zijn signalen waarop u kunt letten. Hieronder staan enkele signalen opgesomd:
1. Iemand is zich minder bewust van de omgeving en kan zijn of haar aandacht minder goed sturen en vasthouden. Zo moeten vragen bijvoorbeeld herhaald worden omdat de aandacht van de persoon afdwaalt of omdat hij of zij antwoord blijft geven op een eerder gestelde vraag (in plaats van de aandacht te richten op de laatst gestelde vraag). Hij of zij wordt daarnaast snel afgeleid door onbelangrijke prikkels.
2. De verstoringen in het bewustzijn en de aandacht ontwikkelen zich binnen korte tijd (meestal binnen een paar uren of dagen) en het bewustzijn en de aandacht van de persoon zijn duidelijk anders dan vóór het delier. Vaak wisselen de symptomen in de loop van de dag in ernst.
3. Iemand heeft bijkomende verstoringen in cognitieve functies (bijvoorbeeld verstoringen in het geheugen, de oriëntatie, taal of waarneming).
4. De verstoringen kunnen niet beter worden verklaard door een andere neurocognitieve stoornis (zoals dementie) of tijdens een ernstig gedaald bewustzijn, zoals een coma.

Maatregelen

Het is belangrijk dat medisch specialisten op de hoogte zijn van de (preventieve) maatregelen die ze kunnen nemen om te voorkomen dat een delier optreedt of verergert.

1. Aanpak van de oorzaak: het is belangrijk dat er gezocht wordt naar uitlokkende factoren. Zo kan het van belang zijn dat medicijnen worden aangepast, infecties worden bestreden e.d.
2. Het creëren en waarborgen van een veilige omgeving: het is belangrijk dat naasten informatie krijgen over wat er aan de hand is en wat zij zelf kunnen doen. Rust en een beperking van het aantal prikkels voor degene met een delier zijn van belang. Zeker als de patiënt angstig en paniekerig is, moet hij of zij in een veilige omgeving kunnen zijn. Ook om te voorkomen dat hij of zij zichzelf schade toebrengt door bijvoorbeeld een infuus eruit te trekken of uit bed te stappen terwijl dit nog niet veilig is. Ook is het belangrijk dat er gezorgd wordt voor voldoende vochtinname, adequate voeding en goede medicatie-inname.
3. Bij diverse symptomen van delier kunnen medicijnen worden voorgeschreven. Bijvoorbeeld bij angst, hallucinaties, achterdocht of (paranoïde) wanen. Of bij hevige motorische onrust en slaapproblemen. De dosering hangt af van de ernst van de verwardheid en de onrust. Hierbij wordt vaak een psychiater of (bij ouderen) een geriater ingeschakeld.

Herstel

Vroegtijdige herkenning en behandeling van een delier verkorten meestal de duur ervan. Hoewel een delier per definitie een voorbijgaande aandoening is, herstelt niet iedereen ervan. Volledig herstel is vooral bij ouderen minder waarschijnlijk.

Alles over delier

Op de website van Fonds Psychische Gezondheid vindt u meer informatie over delier, tips van psycholoog Lidewy Hendriks en het verhaal van een ervaringsdeskundige: www.psychischegezondheid.nl/delier

 

Fonds Psychische Gezondheid
Fonds Psychische Gezondheid financiert wetenschappelijk onderzoek en zorgprojecten. Ons doel is nieuwe en betere behandelmethoden mogelijk te maken. Wij willen mensen met psychische problemen en hun naasten uitzicht bieden op een beter leven. We ontvangen geen overheidssteun en zijn afhankelijk van donateurs.

Reacties op dit artikel

Wij vernemen graag uw mening
Er zijn nog geen reacties U kunt de eerste zijn die reageert op dit artikel!

Uw gegevens zijn veilig! Uw emailadres en andere gegevens zullen niet worden gepubliceerd of gedeeld met anderen. Verplichte velden zijn gemarkeerd met een *