Alzheimer Nederland dringt aan op voorkomen zorgval

Minder zorg, meer betalen?

Begin december verschenen er berichten in diverse media over de zorgval voor mensen met dementie die op de wachtlijst staan voor het verpleeghuis. Zo kopte dagblad Trouw zaterdag 9 december:´Als het thuis niet meer gaat voor dementerenden wacht de zorgval´. Daarmee blikte Trouw vooruit op de uitzending van het tv-programma De Monitor van zondag 10 december. De Monitor deed onderzoek naar de zorgval en hield een enquête onder casemanagers dementie. Van hen geeft twee derde aan dat de overgang naar verpleeghuiszorg problematisch verloopt. Ook Alzheimer Nederland is al langer bezorgd over deze situatie. Reden genoeg om deze twee vragen te beantwoorden: wat is de zorgval en wat doet Alzheimer Nederland hier aan?

Wat is de zorgval?

Ouderen met dementie die op een wachtlijst staan voor een verpleeghuis krijgen minder zorg en betalen daarvoor nota bene een hogere eigen bijdrage. Ook raken ze vaak hun vaste begeleider, de casemanager kwijt. Hoe komt dat?

Zorg vanuit de Wmo en Wlz

Zolang mensen met dementie thuis wonen, worden hun huishoudelijk hulp, dagbesteding en casemanager door gemeenten en zorgverzekeraars betaald. Deze hulp valt onder de Wmo (Wet maatschappelijke ondersteuning) en de Zvw (Zorgverzekeringswet). Wanneer er meer zorg nodig is en het thuis wonen niet meer gaat, verhuizen mensen met dementie meestal naar een verpleeghuis met 24-uurs zorg. Deze zorg valt onder de Wlz (Wet langdurige zorg).

Wie betaalt dat?

De Rijksoverheid betaalt de Wlz. Als je eenmaal een indicatie voor de Wlz hebt, dus voor verpleeghuiszorg, val je onder deze wet. Ook als je op de wachtlijst staat. De Wlz gaat uit van een vast budget per persoon en niet vanuit de gewenste behoefte aan zorg. Daardoor krijgen mensen die op de wachtlijst staan minder zorg dan ze nodig hebben. En dat terwijl de behoefte aan zorg in de periode van de overgang van thuis naar het verpleeghuis juist groter en dringender is dan voorheen. En daarvoor betalen ze ook nog eens een hogere eigen bijdrage.

dementie

Wel op de wachtlijst, geen casemanager

En eenmaal op de wachtlijst verliezen mensen met dementie vaak hun ver-trouwde casemanager die voor een warme overdracht kan zorgen wanneer iemand naar het verpleeghuis verhuist. Deze wordt namelijk niet door de Wlz vergoed. Mantelzorgers noemen de casemanager dementie de belangrijkste steunpilaar om het thuis langer vol te kunnen houden.

Gevolg: aanvraag wordt uitgesteld

Door deze onwenselijke situatie stelt een deel van de mensen met dementie en hun familie de aanvraag voor een indicatie Wlz (verpleeghuiszorg) zo lang mogelijk uit. Net zo lang tot het echt niet meer gaat en er een crisisopname volgt.

Resultaat: crisisopname

Bij een crisisopname wordt de persoon met dementie acuut in een verpleeghuis opgenomen. Het gaat dan om het eerste de beste verpleeghuis met plek. Vaak verder weg. Meestal niet het verpleeghuis van iemands keuze. We zien dat het aantal crisisopnames momenteel stijgt. Er zijn schattingen dat circa 5.000 mensen te maken hebben met de zorgval. Betrouwbare cijfers zijn er echter niet.

Wat doet Alzheimer Nederland eraan?

De zorgval, zoals hierboven uitgelegd, is een zeer onwenselijke én onmenselijke situatie. Juist in de meest hectische periode voor de verhuizing naar het verpleeghuis krijgen mensen met dementie en hun mantelzorger minder zorg en moeten hier meer voor betalen. Het is onbegrijpelijk dat deze kwetsbare groep door ontoereikend budget niet kan rekenen op zorg waar zij recht op hebben, juist op het moment dat zij dit, na de diagnose én bij de indicatie voor de Wlz, het hardste nodig hebben.

Laat de Wlz pas ingaan als iemand daadwerkelijk verhuist

Alzheimer Nederland heeft dit probleem al verschillende malen onder de aandacht gebracht van de politiek en heeft bij diverse Tweede Kamerleden aan de bel getrokken. Julie Meerveld, manager belangenbehartiging bij Alzheimer Nederland: “Wij willen dat deze situatie zo snel mogelijk wordt beëindigd: het kabinet moet met voorrang stappen zetten om deze fout in de financiering recht te zetten. Ons verzoek aan de politiek is luid en duidelijk: herstel de fout die ervoor zorgt dat mensen op de wachtlijst van een verpleeghuis minder zorg krijgen en er meer voor moeten betalen. Dit kan op een simpele manier. Laat de indicatie voor de Wlz pas in ingaan als iemand met dementie daadwerkelijk verhuist naar het verpleeghuis. De Wlz zou niet moeten gelden voor mensen die nog op een wachtlijst staan.”

Help ons met onze lobby. Samen staan we sterk!

Op de Facebookpagina van Alzheimer Nederland stromen de reacties binnen van mensen die zelf in het nauw zijn gekomen door de zorgval. Een bloemlezing:
• “Ik werk zelf als casemanager en juist in de periode naar opname toe ben ik vaker nodig en is mijn inzet gewenst. Al met al soms zeer frustrerend dat er te weinig uren beschikbaar zijn en er een hogere eigen bijdragen wordt gevraagd. Waar gaat dit heen?”
• “We zitten er middenin. Gelukkig kan de casemanager nu nog helpen. Maar dat is straks alleen mogelijk als het we het zelf betalen. En probeer het dan maar eens aan iemand met dementie uit te leggen. Boosheid, frustratie, machteloosheid en verdriet zijn de emoties die we nu ervaren. Het lijkt soms wel of ouderenzorg niets te maken heeft met zorg verlenen, maar met zorg veroorzaken.”

Wilt u meer weten over de activiteiten van Alzheimer Nederland?

onze website: www.alzheimer-nederland.nl
of volg ons via Facebook: www.facebook.com/AlzheimerNederland
Alzheimer Nederland

 

 

Reacties op dit artikel

Wij vernemen graag uw mening
Er zijn nog geen reacties U kunt de eerste zijn die reageert op dit artikel!

Uw gegevens zijn veilig! Uw emailadres en andere gegevens zullen niet worden gepubliceerd of gedeeld met anderen. Verplichte velden zijn gemarkeerd met een *